Hodowla

Jaka temperatura jest najlepsza dla dżdżownic?

Zakresy temperatur dla wzrostu, rozmnażania i przetrwania oraz sposoby chłodzenia i ocieplania złoża w hodowli zewnętrznej.

Redakcja dzdzownice.eu — autor artykułu

· aktualizacja · 3 min czytania

Czerwone dżdżownice kalifornijskie w wilgotnym, ciemnym kompoście
Czerwone dżdżownice kalifornijskie w wilgotnym, ciemnym kompoście

W skrócie

  • grubsze złoże wolniej reaguje na wahania temperatury powietrza
  • cień i przewiew ograniczają nagrzewanie się pojemnika w słoneczne dni
  • unikanie świeżego obornika i grubych warstw skoszonej trawy, które potrafią mocno zagrzać złoże
Spis treści
  1. 1.Jak temperatura wpływa na zachowanie dżdżownic
  2. 2.Temperatura optymalna a temperatura bezpieczna
  3. 3.Jak stabilizować temperaturę latem
  4. 4.Jak stabilizować temperaturę zimą
  5. 5.Pomiar temperatury złoża w praktyce
  6. 6.Wilgotność a temperatura – powiązane parametry

Najlepsza temperatura dla dżdżownic kalifornijskich to zakres 18–25 °C, w którym osiągają one optymalne tempo przerobu pokarmu i rozmnażania. Poza tym przedziałem hodowla nadal może funkcjonować, ale z wyraźnie obniżoną wydajnością, a skrajne wartości – poniżej 0 °C i powyżej 30 °C – grożą śmiercią populacji.

Jak temperatura wpływa na zachowanie dżdżownic

TemperaturaZachowanie populacji
poniżej 5 °Cbezruch, ryzyko śnięcia przy przemarznięciu
5–12 °Cprzeżywalność dobra, przerób bardzo powolny
18–25 °Coptimum: szybki przerób i rozmnażanie
26–30 °Cspadek apetytu, pierwsze ucieczki
powyżej 30 °Cwarunki krytyczne
Reakcja dżdżownic na temperaturę złoża
Makro żółtych kokonów dżdżownic kalifornijskich i młodych dżdżownic w wilgotnym kompoście
Makro żółtych kokonów dżdżownic kalifornijskich i młodych dżdżownic w wilgotnym kompoście

Temperatura optymalna a temperatura bezpieczna

Warto rozróżnić temperaturę, w której dżdżownice po prostu przeżywają, od tej, w której efektywnie się rozmnażają i przerabiają pokarm. Zakres 5–12 °C jest bezpieczny, ale przerób materiału organicznego zwalnia wtedy nawet kilkukrotnie w porównaniu do warunków optymalnych.

Dopiero w przedziale 18–25 °C dżdżownice osiągają pełną aktywność – zjadają więcej pokarmu, szybciej się rozmnażają i skuteczniej produkują biohumus. Wpływ temperatury na tempo rozrodu szerzej opisuje artykuł jak szybko rozmnażają się dżdżownice.

Jak stabilizować temperaturę latem

  • grubsze złoże wolniej reaguje na wahania temperatury powietrza
  • cień i przewiew ograniczają nagrzewanie się pojemnika w słoneczne dni
  • unikanie świeżego obornika i grubych warstw skoszonej trawy, które potrafią mocno zagrzać złoże
  • podlewanie chłodną wodą w upalne dni pomaga obniżyć temperaturę o kilka stopni

Jak stabilizować temperaturę zimą

Zimą kluczowa jest izolacja termiczna złoża – warstwa liści, słomy lub styropianu o grubości co najmniej 20 cm ogranicza wychładzanie od góry i z boków pojemnika. Skrzynia częściowo wkopana w grunt korzysta dodatkowo z naturalnej stabilności temperatury gleby na głębokości kilkudziesięciu centymetrów.

Szczegółowe rozwiązania dla hodowli prowadzonej przez cały rok, w tym przenoszenie złoża do pomieszczeń, opisuje artykuł czy dżdżownice można hodować zimą.

Dłonie trzymające sypki, ciemny biohumus z hodowli dżdżownic
Dłonie trzymające sypki, ciemny biohumus z hodowli dżdżownic

Pomiar temperatury złoża w praktyce

Termometr do gleby wbity na głębokość 10–15 cm daje dokładniejszy odczyt niż termometr powietrza obok pojemnika, ponieważ złoże ma inną bezwładność cieplną. Warto sprawdzać temperaturę w kilku punktach, bo w większych pojemnikach różnice między środkiem a brzegiem mogą sięgać kilku stopni.

Wilgotność a temperatura – powiązane parametry

Wilgotność złoża wpływa na to, jak szybko zmienia się jego temperatura – mokre złoże nagrzewa się i wychładza wolniej niż suche, ale przy nadmiarze wody traci tlen. Zasady utrzymania właściwej wilgotności opisuje artykuł jak utrzymać wilgotność hodowli.

Utrzymanie temperatury złoża w przedziale 18–25 °C przez większość roku daje najlepsze efekty w postaci szybkiego przerobu odpadów i stabilnego przyrostu populacji. Poza sezonem letnim wymaga to świadomego ocieplania złoża, latem – zapewnienia cienia i odpowiedniej wentylacji.

Podziel się artykułem:

Najczęstsze pytania

Jaka jest optymalna temperatura dla dżdżownic kalifornijskich?

Optymalny zakres to 18–25 °C – w tych warunkach dżdżownice najszybciej przerabiają pokarm i rozmnażają się najintensywniej.

Czy dżdżownice przeżyją mróz w hodowli zewnętrznej?

Przy odpowiedniej izolacji – grubej warstwie liści lub słomy – część populacji może przetrwać zimę, migrując w głębsze, cieplejsze warstwy złoża. Bez ocieplenia silny mróz jest dla nich śmiertelny.

Od jakiej temperatury dżdżownice zaczynają uciekać z pojemnika?

Pierwsze ucieczki obserwuje się już przy temperaturze złoża 26–30 °C, a powyżej 30 °C warunki stają się krytyczne dla całej populacji.

Czy termometr powietrza wystarczy do kontroli hodowli?

Nie do końca – dokładniejszy jest termometr do gleby wbity na 10–15 cm w głąb złoża, ponieważ temperatura wewnątrz pojemnika różni się od temperatury otaczającego powietrza.

Czy wilgotność złoża wpływa na jego temperaturę?

Tak, mokre złoże wolniej reaguje na zmiany temperatury powietrza niż suche, ale nadmiar wody prowadzi do utraty tlenu, więc wilgotność trzeba dobierać w rozsądnych granicach.

Autor

Redakcja dzdzownice.eu — autor artykułu

Redakcja dzdzownice.eu

Wermikompostowanie, hodowla dżdżownic, kompostowanie odpadów organicznych

Zespół redakcyjny serwisu dzdzownice.eu. Opisujemy hodowlę dżdżownic kalifornijskich (Eisenia fetida i Eisenia andrei) na podstawie własnych obserwacji z prowadzonych hodowli domowych i działkowych oraz literatury z zakresu wermikompostowania.

Zobacz wszystkie artykuły autora
Data publikacji:
Ostatnia aktualizacja:

Powiązane artykuły

Otrzymuj praktyczne porady dotyczące hodowli dżdżownic

Kilka razy w miesiącu wysyłamy konkretne wskazówki dotyczące karmienia, warunków w kompostowniku i produkcji biohumusu.